Giao dịch bảo đảm bằng quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất là gì

Theo quy định tại khoản 1, khoản 2 Điều 25 Nghị định 99/2022/NĐ-CP, việc đăng ký giao dịch bảo đảm bằng quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất được thực hiện trong các trường hợp sau:

– Các trường hợp phải đăng ký:

• Thế chấp quyền sử dụng đất;
• Thế chấp nhà ở, tài sản khác gắn liền với đất trong trường hợp tài sản đã được chứng nhận quyền sở hữu trên Giấy chứng nhận;
• Thế chấp dự án đầu tư xây dựng nhà ở, dự án đầu tư xây dựng công trình không phải là nhà ở, dự án đầu tư nông nghiệp, dự án phát triển rừng, dự án đầu tư khác có sử dụng đất đồng thời với quyền sử dụng đất được Nhà nước giao có thu tiền sử dụng đất, cho thuê theo hình thức trả tiền một lần cho cả thời gian thuê;
• Đăng ký thay đổi, xóa đăng ký đối với trường hợp quy định tại các điểm a, b và c khoản này.

– Các trường hợp đăng ký theo yêu cầu:

• Thế chấp nhà ở hình thành trong tương lai, tài sản khác gắn liền với đất hình thành trong tương lai;
• Thế chấp tài sản gắn liền với đất đã hình thành không phải là nhà ở mà pháp luật không quy định phải đăng ký quyền sở hữu và cũng chưa được đăng ký quyền sở hữu theo yêu cầu, trừ trường hợp quy định tại khoản 9 Điều này;
• Chuyển tiếp đăng ký thế chấp quyền tài sản phát sinh từ hợp đồng mua bán nhà ở hoặc từ hợp đồng mua bán tài sản khác gắn liền với đất sang đăng ký thế chấp đối với nhà ở, thế chấp đối với tài sản khác gắn liền với đất;
• Đăng ký thông báo xử lý tài sản bảo đảm là quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất;
• Đăng ký thay đổi, xóa đăng ký đối với trường hợp quy định tại các điểm a, b và d khoản này.

Người có nhu cầu thực hiện thủ tục đăng ký giao dịch bảo đảm bằng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất, có thể nộp hồ sơ thông qua:

• Qua hệ thống đăng ký trực tuyến;
• Nộp bản giấy trực tiếp hoặc gửi qua dịch vụ bưu chính đến Văn phòng đăng ký đất đai – Sở Nông nghiệp và Môi trường/Sở Tài nguyên và Môi trường, Chi nhánh của Văn phòng đăng ký đất đai.

Nghị quyết 72/2026/NQ-HĐND chính thức có hiệu lực từ 10-8-2026

Ngày 31-7-2026, HĐND thành phố Đà Nẵng đã thông qua Nghị quyết 72/2026/NQ-HĐND quy định mức thu, chế độ thu, nộp, miễn, quản lý và sử dụng phí đăng ký giao dịch bảo đảm bằng quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất trên địa bàn thành phố. Đây là văn bản pháp lý quan trọng, tạo hành lang thống nhất cho hoạt động đăng ký biện pháp bảo đảm liên quan đến đất đai và tài sản gắn liền với đất của người dân, doanh nghiệp và các tổ chức tín dụng trên địa bàn Đà Nẵng.

Theo nội dung nghị quyết, việc ban hành mức phí mới nhằm cụ thể hóa các quy định của pháp luật về đăng ký biện pháp bảo đảm, đồng thời bảo đảm quyền lợi cho các nhóm đối tượng chính sách, người yếu thế trong xã hội thông qua cơ chế miễn, giảm phí phù hợp. Nghị quyết chính thức có hiệu lực thi hành kể từ ngày 10-8-2026, áp dụng thống nhất trên toàn địa bàn thành phố Đà Nẵng, bao gồm cả các xã, phường sau sắp xếp đơn vị hành chính.

Việc quy định rõ ràng, minh bạch mức phí đăng ký giao dịch bảo đảm cũng góp phần tạo thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp trong quá trình thực hiện các thủ tục liên quan đến thế chấp, cầm cố quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất để vay vốn phục vụ sản xuất, kinh doanh và đời sống.

Chi tiết mức phí đăng ký giao dịch bảo đảm bằng quyền sử dụng đất tại Đà Nẵng

Theo Phụ lục ban hành kèm theo Nghị quyết 72/2026/NQ-HĐND, mức thu phí được quy định cụ thể theo từng loại hồ sơ, dao động từ 20.000 đồng đến 80.000 đồng mỗi hồ sơ, tùy theo tính chất của thủ tục đăng ký.

Với khung mức phí được phân định rõ theo từng loại hồ sơ như trên, người dân và doanh nghiệp trên địa bàn Đà Nẵng có thể chủ động dự trù chi phí khi thực hiện các thủ tục liên quan đến đăng ký, thay đổi hoặc xóa đăng ký biện pháp bảo đảm bằng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất.

Ai được miễn phí và những trường hợp áp dụng mức thu phí “0 đồng”?

Bên cạnh việc quy định mức thu cụ thể, Nghị quyết 72/2026/NQ-HĐND cũng dành riêng một điều khoản để quy định về đối tượng được miễn nộp phí và các trường hợp áp dụng mức thu phí “0 đồng”, thể hiện chính sách nhân văn, hỗ trợ các nhóm đối tượng yếu thế và khuyến khích người dân sử dụng dịch vụ công trực tuyến.

• Đối tượng miễn nộp phí:

Theo đó, những người thuộc diện hộ nghèo, người cao tuổi, người khuyết tật, người có công với cách mạng theo quy định của pháp luật sẽ được miễn nộp phí đăng ký giao dịch bảo đảm. Đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống tại các xã có điều kiện kinh tế – xã hội đặc biệt khó khăn cùng một số đối tượng đặc biệt khác theo quy định của pháp luật cũng nằm trong diện được miễn phí này.

Ngoài ra, chính sách miễn phí còn được mở rộng đối với cá nhân, hộ gia đình đăng ký biện pháp bảo đảm để vay vốn tại các tổ chức tín dụng theo quy định tại khoản 4 Điều 1 Nghị định số 116/2018/NĐ-CP ngày 7-9-2018 của Chính phủ, sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 55/2015/NĐ-CP về chính sách tín dụng phục vụ phát triển nông nghiệp, nông thôn. Điều kiện để được miễn phí trong trường hợp này là hồ sơ đăng ký phải đáp ứng quy định tại khoản 3 Điều 9 Nghị định số 99/2022/NĐ-CP ngày 30-11-2022 của Chính phủ về đăng ký biện pháp bảo đảm. Đây được xem là chính sách thiết thực nhằm hỗ trợ nông dân, hộ gia đình sản xuất nông nghiệp tiếp cận nguồn vốn tín dụng thuận lợi hơn, giảm bớt gánh nặng chi phí thủ tục hành chính.

• Trường hợp nộp phí “0 đồng”

Một điểm đáng chú ý khác trong nghị quyết là việc áp dụng mức thu phí 0 đồng đối với các xã trên địa bàn thành phố khi người dân thực hiện thủ tục hành chính thông qua dịch vụ công trực tuyến.

Cụ thể, hồ sơ đăng ký văn bản thông báo về việc xử lý tài sản thế chấp, trong trường hợp đã đăng ký thế chấp trước đó, sẽ được áp dụng mức thu phí 0 đồng theo quy định tại điểm b khoản 2 Điều 2 Nghị quyết số 13/2025/NQ-HĐND ngày 11-12-2025 của HĐND thành phố Đà Nẵng về mức thu phí, lệ phí “0 đồng” khi thực hiện các thủ tục hành chính thông qua dịch vụ công trực tuyến.

Chính sách này nằm trong nỗ lực chung của chính quyền thành phố Đà Nẵng nhằm đẩy mạnh chuyển đổi số, khuyến khích người dân và doanh nghiệp sử dụng dịch vụ công trực tuyến thay vì nộp hồ sơ trực tiếp, qua đó tiết kiệm thời gian, chi phí đi lại và góp phần xây dựng chính quyền điện tử, thành phố thông minh.

🔗 Xem thêm:

• Bán nhà Đà Nẵng
• Bán đất Đà Nẵng
• Các dự án bất động sản Đà Nẵng 2026